Jak szybko schłodzić szampana i w jakiej temperaturze go podać
Szampana najszybciej schłodzi kubełek wypełniony do połowy wodą i do połowy lodem: po 20-30 minutach butelka ma 8-10°C, czyli temperaturę, w której szampan smakuje najlepiej. W lodówce trwa to kilka godzin. Zamrażarka jest ryzykowna, bo szampan zamarza już w około -4 do -5°C.
W jakiej temperaturze podaje się szampana
Szampana podaje się schłodzonego do 8-10°C: zimnego, ale nie lodowatego.
Taką temperaturę zaleca Comité Champagne, organizacja zrzeszająca winiarzy i domy szampańskie. W jej przewodniku stoi krótko: „schłodzony, ale nie lodowaty”. Chłód pozwala w pełni poczuć finezję i aromaty szampana, ale lodowata butelka nie jest celem: przemrożone wino słabiej pachnie.
Butelka ogrzewa się w kieliszku i na stole, więc lepiej podać ją odrobinę zimniejszą niż cieplejszą. Kubełek z lodem przy stole pozwala utrzymać temperaturę do ostatniego kieliszka.
Jak szybko schłodzić szampana
Najszybciej schłodzi się szampana w kubełku wypełnionym wodą z lodem: Comité Champagne podaje 20-30 minut.
Zwykły lód bez wody chłodzi wolniej, bo kostki stykają się z butelką tylko w kilku punktach. Woda z lodem otacza szkło ze wszystkich stron. Comité Champagne zaleca kubełek wypełniony do połowy wodą i do połowy lodem. Kilka praktycznych rad:
- Proporcje. Mniej więcej pół na pół woda i lód. Kubełek powinien być na tyle głęboki, żeby woda sięgała szyjki.
- Sól. Garść soli dosypana do wody z lodem obniża temperaturę topnienia lodu, więc mieszanka robi się zimniejsza niż 0°C. Na tej samej zasadzie działają domowe maszynki do lodów i solenie dróg zimą.
- Obracanie. Od czasu do czasu obróć butelkę w kubełku, żeby wino przy szkle mieszało się z tym w środku.
- Bez kubełka. Wystarczy duży garnek, wiadro albo zlew zatkany korkiem.
Kubełek przydaje się też po otwarciu: zostaw w nim butelkę między kolejkami, żeby szampan nie ogrzał się na stole.
Ile chłodzić szampana w lodówce
W lodówce szampan potrzebuje kilku godzin; Comité Champagne radzi położyć go na dolnej półce kilka godzin przed otwarciem.
Lodówka chłodzi powietrzem, a powietrze przewodzi ciepło dużo gorzej niż woda, dlatego trwa to długo. Najprościej wstawić butelkę rano, jeśli otwierasz ją wieczorem. Lodówka nie nadaje się za to do wielomiesięcznego przechowywania; na dłużej szampan powinien leżeć w chłodnym, ciemnym miejscu w temperaturze 10-15°C. Więcej o tym w tekście czy szampan ma datę ważności.
| Sposób | Ile trwa | Uwagi |
|---|---|---|
| Kubełek: woda z lodem pół na pół | 20-30 minut | najszybszy pewny sposób; z solą jeszcze szybciej |
| Lodówka, dolna półka | kilka godzin | najwygodniejszy, jeśli planujesz z wyprzedzeniem |
| Zamrażarka | krótko, tylko z minutnikiem | ryzyko zamarznięcia i wypchnięcia korka |
| Same kostki lodu w kubełku | dłużej niż woda z lodem | kostki dotykają szkła tylko w kilku miejscach |
Czy można schłodzić szampana w zamrażarce
Można, ale tylko na krótko i z nastawionym minutnikiem, bo zapomniana butelka zamarznie i może wypchnąć korek albo pęknąć.
Zamrażarka chłodzi powietrzem, więc wcale nie działa szybciej niż kubełek z wodą i lodem. Ma za to wadę: łatwo o niej zapomnieć. Ile minut wystarczy, zależy od zamrażarki i od tego, jak ciepła była butelka, dlatego bezpieczniej sprawdzać ją co kilka minut, niż liczyć na jedną uniwersalną liczbę.
W jakiej temperaturze zamarza szampan
Szampan o mocy około 12% zaczyna zamarzać w okolicach -4 do -5°C, czyli w każdej domowej zamrażarce.
Alkohol obniża temperaturę zamarzania wody. Z tablic dla mieszanin etanolu z wodą wynika, że roztwór o mocy 8,5% obj. zamarza w około -3°C, a o mocy 14% obj. w około -5°C. Szampan ma według Comité Champagne zwykle około 12% alkoholu, więc mieści się między tymi wartościami. Domowa zamrażarka jest znacznie zimniejsza, więc zapomniana butelka nie ma szans przetrwać tam nocy. Dlatego też szampan zostawiony zimą na balkonie w mroźną noc może zamarznąć.
Czy do szampana można dodać lód
Do klasycznego szampana brut nie dodaje się lodu, bo topniejąca woda rozcieńcza wino, ale istnieją szampany zrobione specjalnie do picia z lodem.
Takim winem jest Ice Impérial (czyt. ajs ęperial) od Moët & Chandon (czyt. moet e szandą): słodszy szampan, który ma około 45 g cukru na litr i powstał z myślą o podawaniu w dużym kieliszku z kostkami lodu. Podobny pomysł stoi za Veuve Clicquot (czyt. wew kliko) Rich, który producent proponuje podawać z lodem, owocami i ziołami.
Jak utrzymać temperaturę przy stole
Po otwarciu odstaw butelkę z powrotem do kubełka z wodą i lodem. Nie nalewaj od razu pełnych kieliszków wszystkim gościom, jeśli pije się powoli: lepiej dolewać częściej mniejsze porcje. Kieliszki trzymaj za nóżkę, a nie za czaszę, żeby nie ogrzewać wina dłonią. Jaki kształt kieliszka wybrać, wyjaśnia tekst kieliszek do szampana, a jak bezpiecznie wyjąć korek, tekst jak otworzyć szampana.
Na wieczór, kiedy zimny szampan ma być gotowy na czas, najlepiej sprawdzają się klasyczne butelki bez rocznika. Jean de La Fontaine (czyt. żą de la fąten) Brut i H. Blin (czyt. asz blę) Brut Tradition ze spółdzielni z Vincelles, opartej na szczepie meunier, to dwie z najtańszych butelek 0,75 l w sklepie, a obok nich klasyka wielkiego domu, Moët & Chandon Brut Impérial (czyt. brut ęperial). Pełne zestawienie znajdziesz w rankingu szampanów do 250 zł.
